PayPal-donate (Wiki).png
O ile nie zaznaczono inaczej, prawa autorskie zamieszczonych materiałów należą do Jana Woreczko & Wadi.

(Unless otherwise stated, the copyright of the materials included belong to Jan Woreczko & Wadi.)


Bobulińce

Z Wiki.Meteoritica.pl

(Różnice między wersjami)
m
m (Lokalizacja)
 
(Nie pokazano 19 wersji pomiędzy niniejszymi.)
Linia 1: Linia 1:
-
{{VerifyLevel |level=0}}
+
{{VerifyLevel |level=1i}}
__NOTOC__
__NOTOC__
== Kolejny zaginiony okaz ==
== Kolejny zaginiony okaz ==
 +
[[Image:Bobulińce_(Album_1911)-detal.jpg|240px|thumb|''{{Wielokropek}} meteoryt spadły we wsi Bobulice wagi 1918 gramów etc.'' (źródło: ''Album{{Kropek}}'' 1911)]]
Informacja prasowa z początku XX wieku o znajdującym się w zbiorach „Muzeum Podolskiego” w Tarnopolu ([[Ukraina]]) dużym okazie meteorytu, podobno znalezionym przed 1913 rokiem (prawdopodobnie w 1909 roku; Duda 2010) we wsi Bobulińce (ukr. ''Бобулинці'') na Podolu.
Informacja prasowa z początku XX wieku o znajdującym się w zbiorach „Muzeum Podolskiego” w Tarnopolu ([[Ukraina]]) dużym okazie meteorytu, podobno znalezionym przed 1913 rokiem (prawdopodobnie w 1909 roku; Duda 2010) we wsi Bobulińce (ukr. ''Бобулинці'') na Podolu.
Linia 11: Linia 12:
{{AQuote-end}}
{{AQuote-end}}
-
„Muzeum Podolskie” mieściło się w gmachu ówczesnego Towarzystwa Szkół Ludowych przy ulicy ks. Stepana Kaczały&nbsp;2.<ref>na [http://www.krzysbar.home.pl/tarnopol/tsl.html starych fotografiach gmachu] Towarzystwa Szkół Ludowych przy ulicy Kaczały, widać takie same detale architektoniczne, jak na współczesnych zdjęciach ''Włoskiego Dziedzińca'' ([http://www.panoramio.com/photo/53152981 Итальянский дворик]) w&nbsp;Google Earth</ref> Jego zbiory zostały rozgrabione przez Rosjan w&nbsp;1915 roku.<ref>kontynuatorem tradycji Muzeum Podolskiego (ukr. ''Музей Подільський'') jest obecnie ''Тернопільський краєзнавчий музей''; Wikipedia (UK) – [http://uk.wikipedia.org/wiki/Тернопільський_краєзнавчий_музей Тернопільський краєзнавчий музей]</ref>
+
„Muzeum Podolskie” mieściło się w gmachu ówczesnego '''Towarzystwa Szkół Ludowych''' ('''T.S.L.''') przy ulicy ks. Stepana Kaczały&nbsp;2.<ref>na [http://www.krzysbar.home.pl/tarnopol/tsl.html starych fotografiach gmachu] Towarzystwa Szkół Ludowych przy ulicy Kaczały, widać takie same detale architektoniczne, jak na współczesnych zdjęciach ''Włoskiego Dziedzińca'' ([http://www.panoramio.com/photo/53152981 Итальянский дворик]) w&nbsp;Google Earth</ref> Jego zbiory zostały rozgrabione przez Rosjan w&nbsp;1915 roku.<ref>kontynuatorem tradycji Muzeum Podolskiego (ukr. ''Музей Подільський'') jest obecnie ''Тернопільський краєзнавчий музей''; Wikipedia (UK) – [http://uk.wikipedia.org/wiki/Тернопільський_краєзнавчий_музей Тернопільський краєзнавчий музей]</ref>
-
Za Wikipedią (''wyróżnienia w&nbsp;tekście [[Redakcja]]''):
+
Szczegółowy opis zbioru i znajdującego się w nim meteorytu znajduje się w wydanym w 1913 roku „'''''Przewodnik po Muzeum Podolskiem T.&nbsp;S.&nbsp;L. w&nbsp;Tarnopolu r.&nbsp;1912'''''(''uzupełnienia w tekście [[Redakcja]]''):
-
{{BQuote-begin |width=800px}}
+
-
Pod koniec XIX w. na obszarze dworskim znajdowała się karczma Zabawa. W&nbsp;1901 działała gorzelnia Mojżesza Dawida Aschkenazego i&nbsp;Beniamina Kaufmanna. '''W&nbsp;1909 we wsi odnaleziono meteoryt, który trafił do zbiorów Muzeum Podolskiego w&nbsp;Tarnopolu'''.
+
-
{{BQuote-end}}
+
-
 
+
-
 
+
-
W ''Sprawozdaniu z działalności Towarzystwa Szkoły Ludowej za rok 1912'' (1913) jest informacja (s.&nbsp;131) o&nbsp;okazach meteorytów w zbiorach '''Muzeum Podolskiego''' założonym przez koło TSL w&nbsp;Tarnopolu (''wyróżnienia w&nbsp;tekście [[Redakcja]]''):
+
{{AQuote-begin |max-width=800px}}
{{AQuote-begin |max-width=800px}}
-
{{Wielokropek}} Czwartą salę wypełniają przeważnie zbiory przyrodnicze ze świata roślinnego i&nbsp;zwierzęcego i&nbsp;mapy, odnoszące się geografii Polski, kolekcye minerałów i&nbsp; bogactw kopalnych Galicyi, '''meteoryty''' i&nbsp;t.&nbsp;p.&nbsp;{{Wielokropek}}
+
{{Wielokropek}} Najpiękniejszym okazem działu przyrodniczego jest niewątpliwie meteoryt wagi 1916 gramów, znaleziony we wsi Bobulińce na Podolu [''с.Бобулинці на Поділлі''] w&nbsp;r.&nbsp;1909, który spadł tam nie wątpliwie tego roku w&nbsp;sierpniu (L.&nbsp;inw.&nbsp;343). Ofiarował go muzeum P.&nbsp;Paweł Dumanowski [''Павло Думановський'']. Jedno miejsce kulistego meteorytu lekko nadszlifowane okazuje, że składa się z&nbsp;żelaza na którem przy polaniu kwasem występują figury geometryczne. Bardzo wybitnie odcina się także od reszty wnętrza ciemniej zabarwiona kora. Na powierzchni zewnętrznej meteorytu widać charakterystyczne nierówności. Okaz spoczywa w&nbsp;muzeum w&nbsp;osobnej oszklonej gablotce.
{{AQuote-end}}
{{AQuote-end}}
 +
'''Z zamieszczonego opisu wynika, że był to prawdopodobnie świeży (!) okaz meteorytu żelaznego na którym widać było, po potraktowaniu kwasem, figury Widmannstättena&nbsp;(!). Ważył niemal 2&nbsp;kg.''' {{Txt2Img|Bobulińce_(Album_1911)-detal.jpg|Fotografia okazu}} sugeruje, że miał on kształt kuli o&nbsp;średnicy około 8&nbsp;cm (zakładając średni ciężar właściwy dla meteorytów żelaznych ~7,5&nbsp;g/cm³).
 +
 +
Ofiarodawcą (znalazcą?) okazu był Paweł Dumanowski (''Павло Думановський''), ale w&nbsp;innych źródłach (portal 1540.com.ua) wymienia się dwóch znalazców, właścicieli działającej od 1901 roku w&nbsp;Bobulińcach gorzelni: Mojżesza Dawida Aschkenazego (''Мойшею Ашкеназі'') i&nbsp;Benjamina Kaufmanna (''Веніяміном Кауфманом'').
 +
 +
;Nie znaleziono więcej innych informacji o tym okazie, ani o jego dalszych losach.
 +
 +
=== Źródła ===
Na ukraińskim portalu '''m.20minut.ua''' znajduje się informacja (''wyróżnienia w&nbsp;tekście [[Redakcja]]''):
Na ukraińskim portalu '''m.20minut.ua''' znajduje się informacja (''wyróżnienia w&nbsp;tekście [[Redakcja]]''):
Linia 33: Linia 35:
Читач написав на сайт:<ref>autorem wpisu jest Oksana Kulczycka pracownik działu przyrodniczego Muzeum Regionalnego w&nbsp;Tarnopolu (''Оксана Кульчицька старший науковий співробітник відділу природи Тернопільського краєзнавчого музею'')</ref> Тернопільський край славиться своїми геологічними пам’ятками. Це і&nbsp;величезні карстові печери та лабіринти, рівних яким немає в&nbsp;Європі, і&nbsp;відкопаний неогеновий бар’єрний риф - Товтрова гряда, і&nbsp;всесвітньо визнаний каньйон Дністра, де відслонюється потужний комплекс осадових товщ від наймолодших - антропогенних і&nbsp;до найдавніших силурійських відкладів палеозойської ери, і&nbsp;надзвичайно рідкісні мінеральні утворення – скупчення кристалів піщанистого кальциту у&nbsp;сарматських відкладах Кременецьких гір. Не завжди є&nbsp;можливість поїхати кудись далеко, щоб побачити і&nbsp;оцінити красу свого краю. Для цього й&nbsp;існують музеї.
Читач написав на сайт:<ref>autorem wpisu jest Oksana Kulczycka pracownik działu przyrodniczego Muzeum Regionalnego w&nbsp;Tarnopolu (''Оксана Кульчицька старший науковий співробітник відділу природи Тернопільського краєзнавчого музею'')</ref> Тернопільський край славиться своїми геологічними пам’ятками. Це і&nbsp;величезні карстові печери та лабіринти, рівних яким немає в&nbsp;Європі, і&nbsp;відкопаний неогеновий бар’єрний риф - Товтрова гряда, і&nbsp;всесвітньо визнаний каньйон Дністра, де відслонюється потужний комплекс осадових товщ від наймолодших - антропогенних і&nbsp;до найдавніших силурійських відкладів палеозойської ери, і&nbsp;надзвичайно рідкісні мінеральні утворення – скупчення кристалів піщанистого кальциту у&nbsp;сарматських відкладах Кременецьких гір. Не завжди є&nbsp;можливість поїхати кудись далеко, щоб побачити і&nbsp;оцінити красу свого краю. Для цього й&nbsp;існують музеї.
-
{{Wielokropek}}
+
{{Wielokropek}}<br />
-
 
+
Найдавніші геологічні експонати, які надійшли в&nbsp;музей, датуються 1948&nbsp;роком. Хоч доволі велика колекція геологічних памяток була і&nbsp;в&nbsp;першій експозиції музею. Про це свідчить путівник по музею від 1913&nbsp;року.
Найдавніші геологічні експонати, які надійшли в&nbsp;музей, датуються 1948&nbsp;роком. Хоч доволі велика колекція геологічних памяток була і&nbsp;в&nbsp;першій експозиції музею. Про це свідчить путівник по музею від 1913&nbsp;року.
Linia 41: Linia 42:
На жаль, велика кількість експонатів, в&nbsp;тому числі і&nbsp;метеорит, були втрачені, адже наш край пережив війни та пограбування. Подальша доля перших геологічних експонатів музею залишилась невідомою.
На жаль, велика кількість експонатів, в&nbsp;тому числі і&nbsp;метеорит, були втрачені, адже наш край пережив війни та пограбування. Подальша доля перших геологічних експонатів музею залишилась невідомою.
-
{{Wielokropek}}
+
{{Wielokropek}}<br />
-
 
+
Оксана Кульчицька старший науковий співробітник відділу природи Тернопільського краєзнавчого музею
Оксана Кульчицька старший науковий співробітник відділу природи Тернопільського краєзнавчого музею
{{BQuote-end}}
{{BQuote-end}}
-
Z zamieszczonego opisu wynika, że był to prawdopodobnie meteoryt żelazny na którym widać było, po potraktowaniu kwasem, figury Widmannstättena&nbsp;(!), ważył około 2&nbsp;kg i&nbsp;stanowił ozdobę zbioru geologicznego. Okaz znalazł w&nbsp;''„с.Бобулинці на Поділлі”'' i&nbsp;przekazał do muzeum niejaki ''Павло Думановський''. W&nbsp;czasie działań wojennych zbiory muzeum zostały rozgrabione, a&nbsp;dalsze losu meteorytu nie są znane.
+
:Okaz znalazł w&nbsp;''„с.Бобулинці на Поділлі”'' i&nbsp;przekazał do muzeum niejaki ''Павло Думановський''. W&nbsp;czasie działań wojennych zbiory muzeum zostały rozgrabione, a&nbsp;dalsze losu meteorytu nie są znane.
Linia 55: Linia 55:
-
Nie znaleziono nic więcej o tym doniesieniu (okazie).
+
Za portalem „ДОБА” (po ukraińsku):
 +
{{BQuote-begin |max-width=800px}}
 +
{{Wielokropek}} Зі старого фотоальбому організації "Т.S.L." можна побачити ряд музейних експонатів. Зокрема, шафу з&nbsp;старою порцеляною, килимок із заводу пані Пауліни Мандловей з&nbsp;Тернополя, старовинний годинник. Також була дерев'яна лопата, яку знайшли під час розкопок у&nbsp;Великій Березовиці та метеорит, який впав у&nbsp;селі Бобулинці, що на Бучаччині. Вага метеориту була 1918&nbsp;грам.
 +
 
 +
На початку Першої світової війни Тарнопіль окупувала російська армія й&nbsp;у&nbsp;1915&nbsp;р. музейна збірка була варварськи пограбована: частина експонатів спакована в&nbsp;ящики і&nbsp;відправлена у&nbsp;Росію, де і&nbsp;знаходилася до 1929&nbsp;р., а&nbsp;решта - розкрадена або побита солдатами на місці, зокре­ма, кераміка і&nbsp;порцеляна.
 +
{{BQuote-end}}
 +
:W&nbsp;czasie działań wojennych zbiory muzeum zostały rozgrabione przez Rosjan, a&nbsp;dalsze losu meteorytu nie są znane.
 +
 
 +
 
 +
Za portalem 1540.com.ua (po ukraińsku):
 +
{{BQuote-begin |max-width=800px}}
 +
{{Wielokropek}} –  Найціннішим зразком природничої секції був метеорит вагою 1916 грамів, знайдений 1901 року у&nbsp;подільському селі Бобулинці (Бучацький район) власниками спиртзаводу Мойшею Ашкеназі та Веніяміном Кауфманом.&nbsp;{{Wielokropek}}
 +
{{BQuote-end}}
 +
 
 +
 
 +
W „''Sprawozdaniu z działalności Towarzystwa Szkoły Ludowej za rok 1912''” (1913) jest informacja (s.&nbsp;131) o&nbsp;okazach meteorytów w zbiorach '''Muzeum Podolskiego''' założonym przez koło TSL w&nbsp;Tarnopolu (''wyróżnienia w&nbsp;tekście [[Redakcja]]''):
 +
{{AQuote-begin |max-width=800px}}
 +
{{Wielokropek}} Czwartą salę wypełniają przeważnie zbiory przyrodnicze ze świata roślinnego i&nbsp;zwierzęcego i&nbsp;mapy, odnoszące się geografii Polski, kolekcye minerałów i&nbsp; bogactw kopalnych Galicyi, '''meteoryty''' i&nbsp;t.&nbsp;p.&nbsp;{{Wielokropek}}
 +
{{AQuote-end}}
 +
 
 +
 
 +
Za Wikipedią (''wyróżnienia w&nbsp;tekście [[Redakcja]]''):
 +
{{BQuote-begin |width=800px}}
 +
Pod koniec XIX w. na obszarze dworskim znajdowała się karczma Zabawa. W&nbsp;1901 działała gorzelnia Mojżesza Dawida Aschkenazego i&nbsp;Beniamina Kaufmanna. '''W&nbsp;1909 we wsi odnaleziono meteoryt, który trafił do zbiorów Muzeum Podolskiego w&nbsp;Tarnopolu'''.
 +
{{BQuote-end}}
 +
 
 +
=== {{Sparse-b}}Ciekawostka{{Sparse-e}} ===
 +
 
 +
Temat sztucznej inteligencji (ang. ''artifical intelligence'', AI) jest dziś na topie. Jedni pokładają w&nbsp;niej nadzieje, inni mają obawy, a&nbsp;jeszcze inni [[OpenAI|eksperymentują]]. Nie ulega jednak wątpliwości, że, na tę chwilę, ma ona halucynacje i&nbsp;konfabuluje.&nbsp;😊 Piszą o&nbsp;tym zjawisku znawcy tematu i&nbsp;praktycy.
 +
 
 +
Google AI na pytanie o meteoryt Bobulińce (pytanie: [https://www.google.com/search?q=метеорит+Бобулинці метеорит Бобулинці]) swoją odpowiedzią rozczarowuje! Google&nbsp;AI, wspierając się zawartością portalu {{SITENAME}} (!), opisuje meteoryt Bobulińce, jako meteoryt kamienny (pytanie było po ukraiński, więc odpowiedź jest też po ukraińsku):
 +
{{BQuote-begin |width=800px}}
 +
[[Image:Bobulińce_(Google_AI)-ps.jpg|right|200px|]]
 +
Метеорит «Бобулинці» — це історичний <span style="color:{{Color wiki-red}}">кам'яний метеорит</span> вагою близько 2&nbsp;кг (1916&nbsp;г), знайдений 1901 року в&nbsp;селі Бобулинці (Бучацький район, Тернопільська область). Він вважався найціннішим експонатом природничого відділу музею на Поділлі свого часу.<br />
 +
'''Основні факти:'''
 +
* '''Місце знахідки:''' с. Бобулинці, Поділля, Україна.
 +
* '''Рік знахідки:''' 1901.
 +
* '''Вага:''' 1916 грамів.
 +
* '''Тип:''' кам'яний метеорит. <span style="color:{{Color wiki-red}}">[meteoryt kamienny]</span>
 +
Зразок був важливим науковим об'єктом, що відображав метеоритну активність у регіоні, [[Бобулинці|як зазначається у&nbsp;статті польською мовою]].
 +
{{BQuote-end}}
 +
:Porażka. 😭
== Lokalizacja ==
== Lokalizacja ==
Linia 71: Linia 112:
{{GEIcon-PointRed}}
{{GEIcon-PointRed}}
(B) Bobulińce
(B) Bobulińce
 +
{{GEIcon-House}}
 +
Cerkwie: ''Церква Святого Архистратига Михаїла УГКЦ'' i ''Церква Святого Архистратига Михаїла ПЦУ''<ref>''УГКЦ – Українська Греко-Католицька Церква'', ''ПЦУ – Православна Церква України''</ref>
{{GEFrame-end}}
{{GEFrame-end}}
Wieś '''Bobulińce''' (ukr. ''Бобулинці''; ros. ''Бобулинцы'').
Wieś '''Bobulińce''' (ukr. ''Бобулинці''; ros. ''Бобулинцы'').
 +
 +
Według inf. w internecie: gorzelnia w Bobulińcach, której w&nbsp;1901 roku właścicielami byli Mojżesz Dawid Aschkenaze oraz Benjamin Kaufmann, znajdowała się na obszarze dworskim. Obiekt ten funkcjonował w&nbsp;pobliżu majątku ziemskiego, na zachód od cerkwi św. Mikołaja, w&nbsp;okolicach potoku. Jednak na [[:Kategoria:Mapy|starych mapach]] nie udało się zlokalizować tego obiektu.
 +
 +
<br clear="all"/>
 +
 +
== Galerie ==
 +
 +
<gallery caption="" widths="240px" heights="240px" perrow="3">
 +
File:Bobulińce_(Album_1911).jpg|''Niektóre przedmioty z muzeum T. S. L. w&nbsp;Tarnopolu, jako to szafa z&nbsp;starą porcelaną, kilim z&nbsp;fabryki P.Pauliny Mandlowej w&nbsp;Tarnopolu, stary bożniczy świecznik żydowski, zegar z&nbsp;czasów Kongresu, cecha tarnopolskiego cechu ślusarzy, kowali etc. z&nbsp;wieku&nbsp;18., relikwiarz spiżowy staroruski w&nbsp;formie krzyża, drewniana łopata wykopana z&nbsp;głębi 2½&nbsp;m. w&nbsp;torfowisku koło Berezowicy Wielkiej; urny, tacka starojapońska, makata jedwabna japońska z&nbsp;w.&nbsp;17., '''meteoryt spadły we wsi Bobulice wagi 1918&nbsp;gramów etc.''''' (źródło: ''Album{{Kropek}}'' 1911)
 +
File:Bobulińce_(Świat_1913).jpg|''Zbiory Muzeum Podolskiego'' (źródło: ''„Świat”'' 1913)
 +
</gallery>
<br clear="all"/>
<br clear="all"/>
Linia 79: Linia 133:
== [[Bibliografia]] ==
== [[Bibliografia]] ==
-
* Дуда І.М. (Duda Ihor), (2010), '''Тернопіль. 1540—1944. Історико-краєзнавча хроніка (''Tapnopol: 1540-1944'')''', Tarnopol 2010, ss. 296 (s. 147). Plik [https://web.archive.org/web/20170807192211/http://shron.chtyvo.org.ua/Duda_Ihor/Ternopil_15401944_Istoryko-kraieznavcha_khronika_Chastyna_I.pdf PDF].
+
* '''''Album: Koło T.S.L. w Tarnopolu''''', (1911), Lwów: [s.n., ca 1911] (A. Hegedüs). Plik [https://polona.pl/item/album-kolo-tsl-w-tarnopolu,NzM3OTU3ODY/48/ PDF].
-
* ''Ilustrowany Magazyn Tygodniowy „Świat”'', (1913), '''Muzeum Podolskie w Tarnopolu''', 17/23 maja 1913.
+
* Дуда Ігор Микитович (Duda Ihor Mykytowycz), (2010), '''Тернопіль. 1540—1944. Історико-краєзнавча хроніка (''Tapnopol: 1540-1944'')''', Tarnopol 2010, ss. 296 (s. 147). Plik [https://web.archive.org/web/20170807192211/http://shron.chtyvo.org.ua/Duda_Ihor/Ternopil_15401944_Istoryko-kraieznavcha_khronika_Chastyna_I.pdf PDF].
 +
 
 +
* Jast., (1913), '''Muzeum Podolskie w Tarnopolu''', ''„Świat” Ilustrowany Magazyn Tygodniowy'', nr 20 (17 maja 1913), s. 9-10. Plik {{Link-dLibra|PdBC|d|67309}}.
 +
 
 +
* '''''Przewodnik po Muzeum Podolskiem T. S. L. w Tarnopolu r. 1912''''', (1913), ''Nakładem Koła T. S. L. w Tarnopolu. Z Drukarni Leona Wierzbickiego'', 1913, ss. 15. Plik {{Link-dLibra|LBC|d|21384}}.
* ''Sprawozdanie z działalności Towarzystwa Szkoły Ludowej za rok 1912'', Towarzystwo Szkoły Ludowej, Kraków 1913. Plik {{Link-dLibra|JBC|d|237977}}.
* ''Sprawozdanie z działalności Towarzystwa Szkoły Ludowej za rok 1912'', Towarzystwo Szkoły Ludowej, Kraków 1913. Plik {{Link-dLibra|JBC|d|237977}}.
{{Przypisy}}
{{Przypisy}}
 +
 +
== Zobacz również ==
 +
 +
* meteoryt [[Krzadka (Krządka)]]
== Linki zewnętrzne ==
== Linki zewnętrzne ==
Linia 91: Linia 153:
* Portal '''100 lat temu.pl''' – artykuł [http://100lattemu.pl/index.php/aktualnosci3/3323-muzeum-podolskie-w-tarnopolu „Muzeum Podolskie w Tarnopolu”]
* Portal '''100 lat temu.pl''' – artykuł [http://100lattemu.pl/index.php/aktualnosci3/3323-muzeum-podolskie-w-tarnopolu „Muzeum Podolskie w Tarnopolu”]
* Portal '''m.20minut.ua''' – wpis [http://vn.20minut.ua/vid-chytachiv/geologichna-skarbnitsya-krayu-do-100-richchya-ternopilskogo-kraeznavchogo-muzeyu-10279465.html Геологічна скарбниця краю (до 100-річчя Тернопільського краєзнавчого музею)]
* Portal '''m.20minut.ua''' – wpis [http://vn.20minut.ua/vid-chytachiv/geologichna-skarbnitsya-krayu-do-100-richchya-ternopilskogo-kraeznavchogo-muzeyu-10279465.html Геологічна скарбниця краю (до 100-річчя Тернопільського краєзнавчого музею)]
 +
* Portal '''ДОБА''' – Балуцький Сергій: [https://doba.te.ua/post/42678 У першому тернопільському музеї серед експонатів був метеорит, який впав біля Бучача. Фото]
 +
* Portal '''1540.com.ua''' – [https://1540.com.ua/history/italiiskii-dvorik-u-ternopoli-istoriia-ta-suchasnist_25513/ Італійський дворик у Тернополі: історія та сучасність]
* Portal [http://tarnopol.info/ tarnopol.info]
* Portal [http://tarnopol.info/ tarnopol.info]
* woreczko.pl – [http://www.woreczko.pl/meteorites/features/glossary-Widmanstatten.htm Figury, struktury Widmanstättena (''Widmanstätten pattern'')]
* woreczko.pl – [http://www.woreczko.pl/meteorites/features/glossary-Widmanstatten.htm Figury, struktury Widmanstättena (''Widmanstätten pattern'')]
-
* Wikipedia – [http://pl.wikipedia.org/wiki/Bobulińce Bobulińce]
+
* Wikipedia – [http://pl.wikipedia.org/wiki/Bobulińce Bobulińce] {{SeparatorBull}} [https://pl.wikipedia.org/wiki/Ihor_Duda Ihor Duda]
* Wikipedia (UK) – [http://uk.wikipedia.org/wiki/Тернопільський_краєзнавчий_музей Тернопільський краєзнавчий музей]
* Wikipedia (UK) – [http://uk.wikipedia.org/wiki/Тернопільський_краєзнавчий_музей Тернопільський краєзнавчий музей]

Aktualna wersja na dzień 13:08, 27 mar 2026

1i

Kolejny zaginiony okaz

(…) meteoryt spadły we wsi Bobulice wagi 1918 gramów etc. (źródło: Album 1911)

Informacja prasowa z początku XX wieku o znajdującym się w zbiorach „Muzeum Podolskiego” w Tarnopolu (Ukraina) dużym okazie meteorytu, podobno znalezionym przed 1913 rokiem (prawdopodobnie w 1909 roku; Duda 2010) we wsi Bobulińce (ukr. Бобулинці) na Podolu.

Intrygująca informacja w tygodniku „Świat” z 1913 roku (za portalem 100 lat temu.pl; fragment; wyróżnienia w tekście Redakcja):

«

Muzeum Podolskie w Tarnopolu

(…) Są tu rzeczy rzadkie, jak monety ruskie, bite przez Kazimierza Wielkiego (wykopane pod Tarnopolem), jak litewskie monety z czasów pogańskich. Zbiory przyrodnicze odnoszą się wyłącznie do Podola, a najszacowniejszym okazem jest tu meteoryt, wagi 1916 gramów, znaleziony we wsi Bobulińce na Podolu przed kilku laty.

»


„Muzeum Podolskie” mieściło się w gmachu ówczesnego Towarzystwa Szkół Ludowych (T.S.L.) przy ulicy ks. Stepana Kaczały 2.[1] Jego zbiory zostały rozgrabione przez Rosjan w 1915 roku.[2]


Szczegółowy opis zbioru i znajdującego się w nim meteorytu znajduje się w wydanym w 1913 roku „Przewodnik po Muzeum Podolskiem T. S. L. w Tarnopolu r. 1912” (uzupełnienia w tekście Redakcja):

«

(…) Najpiękniejszym okazem działu przyrodniczego jest niewątpliwie meteoryt wagi 1916 gramów, znaleziony we wsi Bobulińce na Podolu [с.Бобулинці на Поділлі] w r. 1909, który spadł tam nie wątpliwie tego roku w sierpniu (L. inw. 343). Ofiarował go muzeum P. Paweł Dumanowski [Павло Думановський]. Jedno miejsce kulistego meteorytu lekko nadszlifowane okazuje, że składa się z żelaza na którem przy polaniu kwasem występują figury geometryczne. Bardzo wybitnie odcina się także od reszty wnętrza ciemniej zabarwiona kora. Na powierzchni zewnętrznej meteorytu widać charakterystyczne nierówności. Okaz spoczywa w muzeum w osobnej oszklonej gablotce.

»


Z zamieszczonego opisu wynika, że był to prawdopodobnie świeży (!) okaz meteorytu żelaznego na którym widać było, po potraktowaniu kwasem, figury Widmannstättena (!). Ważył niemal 2 kg. Fotografia okazu sugeruje, że miał on kształt kuli o średnicy około 8 cm (zakładając średni ciężar właściwy dla meteorytów żelaznych ~7,5 g/cm³).

Ofiarodawcą (znalazcą?) okazu był Paweł Dumanowski (Павло Думановський), ale w innych źródłach (portal 1540.com.ua) wymienia się dwóch znalazców, właścicieli działającej od 1901 roku w Bobulińcach gorzelni: Mojżesza Dawida Aschkenazego (Мойшею Ашкеназі) i Benjamina Kaufmanna (Веніяміном Кауфманом).

Nie znaleziono więcej innych informacji o tym okazie, ani o jego dalszych losach.

Źródła

Na ukraińskim portalu m.20minut.ua znajduje się informacja (wyróżnienia w tekście Redakcja):

«

Геологічна скарбниця краю (до 100-річчя Тернопільського краєзнавчого музею)

06 червня 2013
Читач написав на сайт:[3] Тернопільський край славиться своїми геологічними пам’ятками. Це і величезні карстові печери та лабіринти, рівних яким немає в Європі, і відкопаний неогеновий бар’єрний риф - Товтрова гряда, і всесвітньо визнаний каньйон Дністра, де відслонюється потужний комплекс осадових товщ від наймолодших - антропогенних і до найдавніших силурійських відкладів палеозойської ери, і надзвичайно рідкісні мінеральні утворення – скупчення кристалів піщанистого кальциту у сарматських відкладах Кременецьких гір. Не завжди є можливість поїхати кудись далеко, щоб побачити і оцінити красу свого краю. Для цього й існують музеї.

(…)
Найдавніші геологічні експонати, які надійшли в музей, датуються 1948 роком. Хоч доволі велика колекція геологічних памяток була і в першій експозиції музею. Про це свідчить путівник по музею від 1913 року.

Найкрасивішим зразком природничого відділу того часу був метеорит вагою близько 2 кг, знайдений у с.Бобулинці на Поділлі. Подарував його музеєві Павло Думановський. Він складався з металу, на якому при реакції з кислотою виступаликрасиві геометричні фігури.

На жаль, велика кількість експонатів, в тому числі і метеорит, були втрачені, адже наш край пережив війни та пограбування. Подальша доля перших геологічних експонатів музею залишилась невідомою.

(…)
Оксана Кульчицька старший науковий співробітник відділу природи Тернопільського краєзнавчого музею

»


Okaz znalazł w „с.Бобулинці на Поділлі” i przekazał do muzeum niejaki Павло Думановський. W czasie działań wojennych zbiory muzeum zostały rozgrabione, a dalsze losu meteorytu nie są znane.


W publikacji Duda (2010) znajduje się krótka wzmianka (po ukraińsku; wyróżnienia w tekście Redakcja):

«

Четверта зала представляла пам’ятки природи, колекції птахів, кістки та зуби мамонтів, знайдені на Поділлі, роги оленів і лосів, зразки дерев, рослин, мінералів і корисних копалин. Окрасою залу був метеорит вагою 1916 грамів, знайдений 1909 року в с. Бобулинці (повіт Бучач).

»


Za portalem „ДОБА” (po ukraińsku):

«

(…) Зі старого фотоальбому організації "Т.S.L." можна побачити ряд музейних експонатів. Зокрема, шафу з старою порцеляною, килимок із заводу пані Пауліни Мандловей з Тернополя, старовинний годинник. Також була дерев'яна лопата, яку знайшли під час розкопок у Великій Березовиці та метеорит, який впав у селі Бобулинці, що на Бучаччині. Вага метеориту була 1918 грам.

На початку Першої світової війни Тарнопіль окупувала російська армія й у 1915 р. музейна збірка була варварськи пограбована: частина експонатів спакована в ящики і відправлена у Росію, де і знаходилася до 1929 р., а решта - розкрадена або побита солдатами на місці, зокре­ма, кераміка і порцеляна.

»
W czasie działań wojennych zbiory muzeum zostały rozgrabione przez Rosjan, a dalsze losu meteorytu nie są znane.


Za portalem 1540.com.ua (po ukraińsku):

«

(…) – Найціннішим зразком природничої секції був метеорит вагою 1916 грамів, знайдений 1901 року у подільському селі Бобулинці (Бучацький район) власниками спиртзаводу Мойшею Ашкеназі та Веніяміном Кауфманом. (…)

»


W „Sprawozdaniu z działalności Towarzystwa Szkoły Ludowej za rok 1912” (1913) jest informacja (s. 131) o okazach meteorytów w zbiorach Muzeum Podolskiego założonym przez koło TSL w Tarnopolu (wyróżnienia w tekście Redakcja):

«

(…) Czwartą salę wypełniają przeważnie zbiory przyrodnicze ze świata roślinnego i zwierzęcego i mapy, odnoszące się geografii Polski, kolekcye minerałów i  bogactw kopalnych Galicyi, meteoryty i t. p. (…)

»


Za Wikipedią (wyróżnienia w tekście Redakcja):

«

Pod koniec XIX w. na obszarze dworskim znajdowała się karczma Zabawa. W 1901 działała gorzelnia Mojżesza Dawida Aschkenazego i Beniamina Kaufmanna. W 1909 we wsi odnaleziono meteoryt, który trafił do zbiorów Muzeum Podolskiego w Tarnopolu.

»


Ciekawostka

Temat sztucznej inteligencji (ang. artifical intelligence, AI) jest dziś na topie. Jedni pokładają w niej nadzieje, inni mają obawy, a jeszcze inni eksperymentują. Nie ulega jednak wątpliwości, że, na tę chwilę, ma ona halucynacje i konfabuluje. 😊 Piszą o tym zjawisku znawcy tematu i praktycy.

Google AI na pytanie o meteoryt Bobulińce (pytanie: метеорит Бобулинці) swoją odpowiedzią rozczarowuje! Google AI, wspierając się zawartością portalu Wiki.Meteoritica.pl (!), opisuje meteoryt Bobulińce, jako meteoryt kamienny (pytanie było po ukraiński, więc odpowiedź jest też po ukraińsku):

«
Bobulińce (Google AI)-ps.jpg

Метеорит «Бобулинці» — це історичний кам'яний метеорит вагою близько 2 кг (1916 г), знайдений 1901 року в селі Бобулинці (Бучацький район, Тернопільська область). Він вважався найціннішим експонатом природничого відділу музею на Поділлі свого часу.
Основні факти:

  • Місце знахідки: с. Бобулинці, Поділля, Україна.
  • Рік знахідки: 1901.
  • Вага: 1916 грамів.
  • Тип: кам'яний метеорит. [meteoryt kamienny]

Зразок був важливим науковим об'єктом, що відображав метеоритну активність у регіоні, як зазначається у статті польською мовою.

»
Porażka. 😭

Lokalizacja

Źródło: Wiki.Meteoritica.pl
© Jan Woreczko & Wadi

(B) Bobulińce

Cerkwie: Церква Святого Архистратига Михаїла УГКЦ i Церква Святого Архистратига Михаїла ПЦУ[4]

* W 2018 roku Google zmieniło zasady działania apletu, mapa może wyświetlać się niepoprawnie (pomaga Ctrl+F5); więcej → Szablon:GEMap-MyWiki

Wieś Bobulińce (ukr. Бобулинці; ros. Бобулинцы).

Według inf. w internecie: gorzelnia w Bobulińcach, której w 1901 roku właścicielami byli Mojżesz Dawid Aschkenaze oraz Benjamin Kaufmann, znajdowała się na obszarze dworskim. Obiekt ten funkcjonował w pobliżu majątku ziemskiego, na zachód od cerkwi św. Mikołaja, w okolicach potoku. Jednak na starych mapach nie udało się zlokalizować tego obiektu.


Galerie


Bibliografia

  • Album: Koło T.S.L. w Tarnopolu, (1911), Lwów: [s.n., ca 1911] (A. Hegedüs). Plik PDF.
  • Дуда Ігор Микитович (Duda Ihor Mykytowycz), (2010), Тернопіль. 1540—1944. Історико-краєзнавча хроніка (Tapnopol: 1540-1944), Tarnopol 2010, ss. 296 (s. 147). Plik PDF.
  • Jast., (1913), Muzeum Podolskie w Tarnopolu, „Świat” Ilustrowany Magazyn Tygodniowy, nr 20 (17 maja 1913), s. 9-10. Plik bLib.
  • Przewodnik po Muzeum Podolskiem T. S. L. w Tarnopolu r. 1912, (1913), Nakładem Koła T. S. L. w Tarnopolu. Z Drukarni Leona Wierzbickiego, 1913, ss. 15. Plik uLib.
  • Sprawozdanie z działalności Towarzystwa Szkoły Ludowej za rok 1912, Towarzystwo Szkoły Ludowej, Kraków 1913. Plik jLib.

Przypisy

  1. ^ na starych fotografiach gmachu Towarzystwa Szkół Ludowych przy ulicy Kaczały, widać takie same detale architektoniczne, jak na współczesnych zdjęciach Włoskiego Dziedzińca (Итальянский дворик) w Google Earth
  2. ^ kontynuatorem tradycji Muzeum Podolskiego (ukr. Музей Подільський) jest obecnie Тернопільський краєзнавчий музей; Wikipedia (UK) – Тернопільський краєзнавчий музей
  3. ^ autorem wpisu jest Oksana Kulczycka pracownik działu przyrodniczego Muzeum Regionalnego w Tarnopolu (Оксана Кульчицька старший науковий співробітник відділу природи Тернопільського краєзнавчого музею)
  4. ^ УГКЦ – Українська Греко-Католицька Церква, ПЦУ – Православна Церква України

Zobacz również

Linki zewnętrzne

Osobiste